 |
czwartek, 11 marca 2010; dzi¶ imieniny: Kandyda, Konstantego, Ludos³awa,
|
|
 |
 |
|
 | KILKA S£ÓW WSTÊPU | |  |
Choæ Z³oty Stok jest ma³ym i nie najzamo¿niejszym miasteczkiem, to posiada bogat± i ciekaw± przesz³o¶æ. Swoj± s³awê miasto zawdziêcza metalowi, który zawarty jest w nazwie miejscowo¶ci: z³oto. Wiêkszo¶ci z nas s³owo "z³oto" kojarzy siê z gor±czk± z³ota, a co za tym idzie ze Z³otoryj± i polskimi p³ukaczami z³ota. Jednak ma³o kto, wie o istnieniu najwiêkszego w Polsce z³otego zag³êbia: Z³otego Stoku. Znajduje siê tu prawie jedna trzecia tego kruszcu w kraju.
Pierwszy pisany dokument o Z³otym Stoku wydany zosta³ w 1273 roku. By³ to przywilej wydany przez ks. Henryka IV Probusa, na poszukiwania górnicze w Z³otym Stoku, które mogli prowadziæ Cystersi z klasztoru kamienieckiego. Jednak badania najstarszych sztolni przez naukowców dowodz± ich istnienia ju¿ w X w. Miasto zwane przez Niemców Reichenstein (bogaty kamieñ), mia³o na prze³omie wieków ró¿nych w³a¶cicieli: Cystersów, czesk± rodzinê królewsk± Jerzego z Podiebradów, Fuggerów (s³ynnych europejskich bankierów), Rosenbergów, Guttlerów. Z wydobywanego tu kruszcu bito z³ote dukaty, podobno w ko³ysce z tutejszego z³ota spa³ przysz³y cesarz niemiecki. Gorsz± s³awê ma wydobywany tu równie¿ arszenik, prawdopodobnie wykorzystany by³ on do próby otrucia samego Napoleona.
Jednak nie tylko kopaliny s± atutem miasta. Drugi cz³on jego nazwy, wskazuje i¿ jest ono po³o¿one na stoku gór Z³otych w Sudetach. Piêkne widoki, olbrzymie po³acie lasów i górzysty charakter terenu, potrafi± zachwyciæ nie tylko mi³o¶ników przyrody. Dostrzeg³ to ju¿ Cesarz Austrii Józef II po zajêciu przez Prusy ¦l±ska. Wyrazi³ wtedy swój ¿al po utraconej ziemi: sobie wziêli ogrody, nam zostawili p³oty. S³owa te Cesarz wypowiedzia³ w Bilej Vodzie (obecne Czechy) patrz±c na Z³oty Stok i dalej w stronê Kamieñca oraz Z±bkowic.
Obecnie do Bilej Vody mo¿na siê udaæ ze Z³otego Stoku przez przej¶cie Ma³ego Ruchu Granicznego. Celem wycieczki mo¿e byæ s³ynne sanktuarium maryjne, kolegium pijarskie jak równie¿ Jawornik. W samym mie¶cie czynne jest muzeum z³ota, czyli niebywa³a atrakcja w skali kraju. Do zwiedzania udostêpnione s± zarówno sztolnie, wyrobiska, ma³y podziemny wodospad jak równie¿ ekspozycja pami±tek górniczych, wraz z unikalnymi górniczymi mapami. Gotycki ko¶ció³ ¶w. Barbary, mennica, ko¶ció³ ¶w. Trójcy, to jedyne z niezbyt okaza³ych zbytków. Natomiast sam uk³ad urbanistyczny jest zabytkiem, a liczne kamieniczki z XVII, XVIII i XIX wieku, wraz z dawn± Kamienic± Fuggerów tworz± niepowtarzaln± urodê miasta, któr± z pewno¶ci± warto poznaæ.
Tak wiêc zachêcam do zapoznania siê z pozosta³± czê¶ci± tej witryny, a pó¼niej do odwiedzenia naszych piêknych okolic.
|
|
|
|
|
